Friday, May 22, 2009

Архангай бүлгээр сонин юу байна? biznetwork.mn


Миний хүүхэд нас, Тамирын гол, Тайхар чулуу, Улаан Толгой, Таван Тээг, Алтан сандал, Хөх Нуур, Хануйн Гол, Бугат, Хан өндөр, Дээд Эрэг, Доод Эрэг, Наадмын талбай, Сумын соёлын төв ,Тамирын гүүр, Өлөнт, гээд л нутаг усны нэрс Архангай аймгаа санах , эргэн дурсах , хамгын эрхэм чухал орчин минь болдог.Архангай аймагтай холбоотой мэдээлэл цуглуулж, портал вэб хийх , хүмүүс хоорондоо харилцах , мэдээлэл солилцох, сүлжээ үүсгэхээр нэг блог нээсэн юм .Энд яг одоо google дээрээс хайлт хийгээд олсон мэдээлэлээ блогт архивласан байгаа .Надтай хамтран ажиллах , өөрийнхөө мэддэг чаддаг зүйлээрээ бусад хүмүүсд туслахыг хүсэж буй анд нөхдөө холбогдоно уу ?





D. Elbegjargal 29 өдрийн өмнө бичсэн.
Нутгаар минь нэрлэгдсэн бүлэг нээгдсэнд баяртай байна, Бүгдэд нь энэ өдрийн мэндийг хүргэе


Д. Бямбаахүү 11 өдрийн өмнө бичсэн.
миний нэг блог байгаа үзсэн уу ?


Д. Бямбаахүү 10 өдрийн өмнө бичсэн.
манай бүлгийнхэн аль сумаас гаралтайгаа бичвэл их сонин байх болов уу ? жишээлбэл би ихтамирынх


D. Elbegjargal 10 өдрийн өмнө бичсэн.
Би Хангай сумынх, Архангайн хамгийн хойд талын сум,

Хол болоод ч тэрүү хөгжиж хотжиж амжаагүй ч

Хүн зон нь гүндүүгүй жинхэнэ хөдөөгөөрөө ард түмэн дээ

Нутгийн хувьд ёстой л сэрүүн сайхан хангай байгаа даа


D. Elbegjargal 10 өдрийн өмнө бичсэн.
Бямбаахүүгийн блогийг үзсэн. Маш сайхан санагдсан. Их хурлын гишүүд алдартай хүмүүсийн хэсэгт академич Чадраа гуай байхгүй байсанд бага зэрэг гайхсан


Д. Бямбаахүү 9 өдрийн өмнө бичсэн.
элбэгжаргалаа, би тэр блог-ийг архангайн портал wэб болгох гээд google дээрээс мэдээлэл цуглуулсан юм.хэдүүлээ нэгдээд нэг том вэб хийнэ шүү.энэ орчин бол архангайн тухай бүх мэдээлэл байх ёстой .найз нь энэ бүлэг үүсгэсэн шалтгаан нь цогц арга хэмжээ хийх , гадаадад байгаа архангайн хүмүүс нийлж орон нутагтаа тодорхой ажлууд хийх гэж санаачлаж байна л даа.гадаадад байгаа хүмүүс эх орон гэхэд шууд монгол гэж хэлнэ гэтэл , чи хаанаас ирсэн бэ гэхэд архангай , энэ ч утгаараа , нийтлэг монгол орон гэхээс илуу бүс нутагруу хандсан үйл ажиллагаа хийвэл ялгаагүй монголын хөгжилд хувь нэмэр оруулах юм.


D. Elbegjargal 9 өдрийн өмнө бичсэн.
тийм шүү, миний зүгээс энэ сайхан санаачлагыг өөрийн чадах бүхнээрээ дэмжиж оролцоно шүүЭнэ ажиллагааг Арын сайхан Хангай нутгаараа овоглосон хүн бүхнийг нэгдээрэй гэж уриалж байна



М. Цэцэгбадам 9 өдрийн өмнө бичсэн.
миний хувьд би гэдэг хүн тариат сумын хүн л дэ. вэб хийнэ гэдэг чинь сайхан санаа байна. би ч гэсэн чадахаараа тусланаа.


Д. Бямбаахүү 8 өдрийн өмнө бичсэн.
тариатад нэг удаа очиж байсан гэхдээ зуны дадлагаар



D. Elbegjargal 8 өдрийн өмнө бичсэн.
Бусад гишүүд маань завгүй л байгаа юм байх даа,



D. Elbegjargal 8 өдрийн өмнө бичсэн.
Шинээр элссэн гишүүддээ бүгдээрэнд нь талархаж байнаа


V. Battula 8 өдрийн өмнө бичсэн.
Би Хангай сумын хүн. Олон жилийн өмнө гарсан болохоор сайн мэдэхгүй ч суулийн хэдэн жил нилээд олон удаа очсон доо. Сайт хийнэ гэдэг сайн хэрэг бололцоогоороо оролцоноо


Д. Бямбаахүү 8 өдрийн өмнө бичсэн.
сум сумаар хангалттай мэдээлэл цуглуулна гэж тооцож байна.таньдаг мэддэг хүмүүсээ , нэгтгэж байгаарай , болж өгвөл байгаа газар орон бүрийнхээ олон нийтийг хариуцах хэрэгтэй байна.эхний удаа энэ бүлэгт байгаа гишүүд нэг удаа skype conference хийх хэрэгтэй байна.



P. Dorjnyambuu 7 өдрийн өмнө бичсэн.
сайн байтсгаануу? та бухэнтэй нэгдэж байгаадаа баяртай байна. би яг архангайд турж усуугуй ч гэсэн манай аав архангай аав архангай аймгийн Өгий нуур сумын угуул. би бага байхаасаа их очдог бсан. блог чинь зочилсон. та бүхэнтэй хамтар ажиллахыг хүсэж байна.



Д. Бямбаахүү 1 өдрийн өмнө бичсэн.
энэ шинэ оруулсан зураг маш таалагдаж байна аа, зураг оруулсан хүнд баярлалаа.

Д. Бямбаахүү 1 цагийн өмнө бичсэн.
Манай эрхэм бүлгийн андуудаа надад нэг санал байна.

Одоо байгаа гишүүд сум бүр дээр нэгээс хоёр гишүүн нэмж элсүүлэе.

Тэр сумаас гаралтай хүмүүс , энэ сумыг илүү мэдэх учраас сумыг төлөөлсөн , арга хэмжээ, үйл явцыг хяная, вэб бий болхоор админ болоод явая.

миний архайнгайг хөгжүүлэх блог дээр нилээд сонирхогч гишүүдийн бүлэглэл үүссэн байна.энэ бичсэн мэдээлэлийг тэнд ч бас давхар оруулаад явая


цэцэгбадамд, тариат сумын хариуцвал ямар байна ? тариатын тухай мэдээлэл цуглуулах хэрэгтэй байна.


Баттула, Элбэгжаргалаа, хангай сумын тухай мэдээлэл цуглуулах хэрэгтэй байна,

та хоёр өөрийн сумаа хариуцах уу ?


Доржсамбуу , Өгийнүүр сумын одоогийн нөxцөл ямар байгаа бэ ? чи өгийнүүр сумаа хариуцвал ямар байна вэ ?


Би Ихтамирыг хариуцая.


доорхи сумдын төлөөлөл байхгуй учраас хүмүүс олоё элсүүлэе.

Батцэнгэл

Булган

Чулуут

Эрдэнэбулган

Эрдэнэмандал

Жаргалант

Хашаат

Хайрхан

Хотонт

Өлзийт

Өндөр-Улаан

Түвшрүүлэх

Цахир

Цэнхэр

Цэцэрлэг


Saturday, April 4, 2009

Архангайн дунд сургуулиудыг номжуулах


Урилга "Архангайн дунд сургуулиудыг номжуулах" уриан дор зохиогдож буй Хандивын үйл ажиллагаанд Архангайчууд, Архангайд ажиллаж амьдарч сурч байсан та бүхнийгээ болон бидний үйл ажиллагааг дэмжиж буй бүх анд нөхдөө урьж байна.
4 сарийн 4ний орой 7 цагаас Монгол улсийн элчин сайдийн яаман дээр энэ үйл ажиллагаа болно.
571.594.9626 301.755.7988 утсаар дэлгэрэнгүй мэдээлэлийг авна уу . www.arkhangai.info

Wednesday, March 25, 2009

Цэцэрлэг хотын танилцуулга

Цэцэрлэг хотын суурийг анх ХV зууны сүүлчээр Өвөрхангай аймагт орших эртний Эрдэнэ зуу хийдийг сэргээн засварлахаар ирсэн Францын уран барилгачдын байгуулсан жижиг сүмийн барилгад түшиглэн тавьсан. 1922 онд томоохон хүрээ хийд засаг хошууны хувилгаадын нэрээр нэрлэж байсныг өөрчлөн, уул усны нэрээр нэрлэх болж, орон нутгийн засаг захиргааны анхны зохион байгуулалтаар аймгийн чуулган, даргын захиргааг Цэцэрлэг мандлын аймгийн яам болгож, Заяын шавийн Эрдэнэбулган уулын хошуу гэж нэрлэн, Цэцэрлэг мандлын аймгийн төв болсноор Цэцэрлэг хот хөгжлийнхээ шинэ үетэй залгасан юм.

1992 оноос Монгол улсын Засаг захиргаа, нутаг дэвсгэрийн нэгж, түүний удирдлагын тухай хуулийн дагуу Эрдэнэбулган сум гэж нэрлэгдэх болжээ.
2005 оны байдлаар Цэцэрлэг хот 18.0 мянга гаруй хүн амтай байгаа нь Монгол улсын хүн амын 0.7 хувийг эзэлдэг Монгол улсын төв хэсэгт оршиж байгаа хотуудын нэг болоод байна. Цэцэрлэг хот нь Улаанбаатар хотоос 490 км зайд оршдог. Үүний Улаанбаатар хотоос Хархорин хүртэл 360 км зам нь хатуу хучилттай, үлдсэн 130 км зам нь шороон зам юм. Агаарын тээвэргүй, хот хооронд ба хот доторхи нийтийн тээвэрт хувийн хэвшлийнхэн голлон микроавтобус, таксигаар үйлчилж байна. Хот нь 19.7 км хатуу хучилттай болон сайжруулсан шороон замтай.
Хотын хүн амын насны бүтцэд зонхилох хэсгийг хөдөлмөрийн насны хүн, дараа нь хүүхэд эзэлж байна. Хөдөлмөрийн насны хүн ам, хөдөлмөр эрхлэлтийн үзүүлэлт сүүлийн жилүүдэд өсч, ажиллагсадын тоо 2005 оны байдлаар 4754 болж, өмнөх оноос 0.7 хувиар өссөн байна.
Ерөнхий боловсролын сургуульд 6234 хүүхэд суралцаж, сургуулийн өмнөх насны хүүхдийн 47.0 хувь нь цэцэрлэгт хамрагдаж, сургууль завсардсан хүүхэд 24.0 хувиар буурсан. “ Гурван тамир “ дээд сургууль, Багшийн коллеж, Архангай мэдээлэл зүйн дээд сургуул“, “Булган“ дээд сургууль, Мэргэжлийн сургалт үйлдвэрлэлийн төвд нийт 1573 оюутан суралцаж байна.
Цэцэрлэг хотын нийт хүн амын 8,0% нь усан хангамж ариутгах татуургын төвлөрсөн хангамжтай орон сууцанд оршин суудаг. Усан хангамж, ариутгах татуургын төвлөрсөн системтэй, эх булаг нь хотын төвөөс баруун урагш 4 км “ Таруугийн голын “ эрэгт байрлах ба 1000м3 ус шахах хүчин чадалтай 2 усан сантай. Ихэнх үйлдвэр албан газрууд нь ариутгах татуургын төвлөрсөн шугам сүлжээнд холбогдсон ба энэ шугамаар хэрэглэгчдийн бохир усыг татан насосны стөнцаар дамжуулан 2ш шүүх талбайд шахаж байна. Дулаан хангамжийн бие даасан систем, 8 жижиг зуухтай. Эдгээр нь хотын доторхи төсвийн байгууллага, ААНэгж, орон сууцыг халаалтын болон хэрэглээний халуун усаар хангадаг.
Хотын байгалийн үзэсгэлэнт газрууд нь аялал жуулчлалыг хөгжүүлэх гол хүчин зүйл болдог ба орон нутгийг судлах музей нь 10 мянга гаруй үзмэртэй байдаг нь жилд дунджаар 12 мянга гаруй гадаад, дотоодын жуулчидад үйлчилдэг байна. Иймээс Булган уулыг түшиглэн төв халхын түүх, соёл, зан үйлийн цогцолбор байгуулахаар эхний ээлжинд Бурхан багшийн сэрэг дүрийг босгон, цогцолборын зураг төсөв хийгдэж байна.

http://mauc.org.mn/index.php?Itemid=90&id=58&option=com_content&task=view

Куль-Тэгиний чулуун толгой


Архангай аймаг, Хашаат сум, Хөшөө Цайдам

Монголын есөн гайхамшгийг шалгаруулаарай

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн санаачлагаар Монголын ард түмний түүх, соёл, урлагийн үнэт зүйлс болон байгалийн өвөрмөц тогтоц бүхий үзэсгэлэнт газар нутгийг олон түмэнд танилцуулах, хамгаалах, өсвөр үеийнхний мэдлэгийг дээшлүүлэх, тэдэнд эх орноороо бахархах, хайрлах үзлийг бий болгож төлөвшүүлэх, улмаар Монгол орны гадаад сурталчилгааг сайжруулах, жуулчны урсгалыг нэмэгдүүлэх зорилгоор Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Тамгын газар, Байгаль Орчин Аялал Жуулчлалын Яам, Монголын Аялал Жуулчлалын Холбоо хамтран Монголын есөн гайхамшгийг ард түмний саналаар тодруулж эхэллээ.

Байгалийн үзэсгэлэнт газрууд-

6. Тэрхийн Цагаан нуур, Хорго
Архангай аймгийн Тариат сум. Гарал үүслийн хувьд девоны үеийн боржин чулуу, дөрөвдөгч галавын галт уулын чулуулгаас тогтоно. Унтарсан галт уулын гүнзгий өрх, хүрмэн хад, цохио ангал агуй асга хоргодох газар ирхтэй тул Хорго гэж нэрлэсэн. Амсар нь 300-400м, гүн нь 70-80 м, гадна талын налуу нь 35-40 хэм, тогооны дотор налуу нь 45-50 хэм.

Тэрхийн Цагаан нуур д.т.дээш 2060 метр өндөрт байдаг. Нуурт 10 гол цутгадаг, цэвэр устай, урт 16 км, өргөн 5-6 км, гүн 6-20 м. Ганц Суман гол тэндээс эх аван урсдаг. Дундаа жижиг аралтай.

Хүний гараар бүтсэн түүх соёлын дурсгалт газрууд-

8. Хөшөө цайдам, Хар балгас, Культегений хөшөөТүрэгийн эзэнт гүрний дурсгал Хөшөө цайдам дахь Түрэгийн дурсгалууд - Энэ нь Зүүн Түрэг улсын төрийн нэрт зүтгэлтэн Билг‎ээ хаан (683-734) болон Культегин (Түр‎эгийн цэргийн жанжин, Билгээ хааны дүү, 684-731) нарын дурсгалд зориулан босгосон хоёр цогцолбороос бүрд‎энэ. Эдгээр дурсгалууд Төв Азид манай эриний VI-VIII зуунд ноёрхож байсан Түр‎эгийн эзэнт гүрний хамгийн чухалд тооцогддог дурсгал. Энэ дурсгал дээр бичигдсэн Түрэгийн руни бич‎ээс Төв азийн түүх, соёлын судалгаанд хосгүй үнэтэй мэдээллийг хадгалж байдаг. Архангай аймаг Хашаат сум .
Хар балгас хотын туурь – Архангайн Хотонт сумын нутагт байдаг. Эн‎‎э хотыг МЭ 761 онд Уйгарын хаан Тейлогийн ордныг барьж ‎эхэлсэнээр үүсг‎эжээ. Хар балгас нь Уйгурын ‎эзэнт гүрний засаг захиргааны төв, худалдаа эдийн засгийн тив хоорондын гүүр болж байжээ. Байгалийн маш үзэсгэлэнтэй газар байрладаг. Олонхи нүүд‎элчид хотоо тойруулан хэрэм барьж байгаагүй атал Хар балгаст ийм х‎эрэм барьж байжээ. 840 онд Х‎эргэсүүд довтолсноор ‎‎эвдэн сүйтгэгдсэн. Хот нь 5 х10 км газар нутгийг ‎эзэлж, хааны ордон нь 412 х 491 м хэмжээтэй байсан байна. Анх 1889 онд Оросын шинжээч Н.М.Ядринцев нутгийн хүмүүсийн тусламжтайгаар олсон. 1975 онд МЗТСХЭ-ийн бичээс судлалын хэсгийнхэн руни бичээстэй болохыг тогтоосон. Нүүрэн талдаа 103 үсэг зурлага, 22 цэгийг 20-50см урт богино харилцан адилгүй 12 мөр болгон цохисон байна.
Культегений хөшөөний өндөр 3.33м, өргөн 1.32м, 0.46м зузаан ба Түрэгийн хаан Билгэ дүү Культегиний гэгээн дурсгалд зориулан босгуулж, үгийг Культегиний ач Йолуг тегин 20 хоног сийлжээ.

http://news.gogo.mn/r/49888

Хашаатын малчид чууллаа

Архангай аймгийн Хашаат сумын малчдын анхдугаар зөвлөгөөн 2009 оны гуравдугаар сарын 6-нд боллоо.
Зөвлөгөөний зорилго нь сумынхаа нийгэм, эдийн засгийн хөгжлийг хурдасгах, малчид, иргэдийн аж амьдралыг дээшлүүлэн эдийн засагт гарч байгаа хямралыг даван, хямралд өртөгдөхгүй, хямралаас хохирол багатай гарах талаар урьдчилан сэргийлэх арга замыг тодорхойлж, алсын хараатай ажиллах талаар санал бодлоо солилцоход оршиж байв.
Архангай аймгийн Хашаат сум нь 892 өрхтэй, 3305 хүн амтай, 231 мянган толгой малтай Архангай аймгийн хамгийн том таван сумын нэг нь юм.
Тус суманд мянгат малчин 23 байгаа бөгөөд тэдний нэг Цайдам багийн малчин О.Очирболд 2400 хонь тоолуулж сумынхаа анхны хоёр мянгат малчин болжээ.
Малчдын анхдугаар зөвлөгөөнд оролцогчид малыг эрүүлжүүлэх, чанаржуулах, малын гаралтай түүхий эд, бүтээгдэхүүний борлуулалтыг нэмэгдүүлж, үнийг өсгөх, бэлчээр ашиглалт, усан хангамжийн чанарыг сайжруулах, хөдөлмөрөөрөө хоршиж ажиллан сум орон нутгаа хөгжүүлж, хямралыг хохирол багатай даван туулах талаар төрөөс баримталж байгаа бодлогыг дэмжин ажиллах талаар өргөн хүрээтэй ярилцаж нийт сумынхаа иргэдэд хандан уриалга гаргалаа.
Малчдын зөвлөгөөнд УИХ-ын гишүүн, Эрүүл мэндийн сайд С.Ламбаа, Архангай аймгийн Засаг дарга Т.Цэдэндамба нар оролцож дэлгэрэнүй үг хэлж, малчдын сонирхсон асуултад хариулт өгөв.

http://www.inet.mn/info/newpage.php?vfile=12&vmet_id=51&vmet_main=41

Миний өссөн нутаг

Манай сумын ХАШААТ гэдэг.Байгалийн үзэсгэлэнт болон дурсгалт газрууд, найрсаг тусархаг хүн зон, алдартан зэрэг олон зүйлсээрээ алдартай.Улаанбаатар хотоос 320 км-т байдагОрхон гол, Түргийн хөшөө, мөн элсэн тасархай, Эрдэнэзуу хийд зэргийг үзэх, аялаж амрах боломжтой.МАХН-ын анхны үүр баригдаж байсан.Айраг цагаан идээ илбэгтэй.Цайдам, Цагаанхад, Номгон,Жаргалант, Баян гэсэн таван багтай. 3000 гауй хүн амтай, 5-н хошуу мал нь тал дүүрэн бэлчсэн жаргалын орон юм.Та бүхнийг урьж байна!
http://khashaat.blogmn.net

Айраг, сүү, тараг, ааруул, аарц, өрөм, шар тос зардаг.

Айраг, сүү, тараг, ааруул, аарц, өрөм, шар тос зардаг.
утас: 91146469
email: muugii_khorvoo@yahoo.com
http://airag.mn/urum.html

Хашаат сум

Хашаат сум

Хашаат сум нь Архангай аймгийн сум юм. Хуучнаар Түшээт хан аймгийн Түшээ гүний хошуунд харьяалагддаг байжээ. Сумын төв нь Баян хэмээн нэрлэгддэг. Архангай аймгийн Хотонт, Өгийнуур, Өвөрхангай аймгийн Бүрд, Хархорин, Булган аймгийн Гурванбулаг сумдтай залгаа оршдог говь, тал хээр хосолсон шүдлэн говь. Цагаан хад, Номгон, Цайдам, Жаргалант гэсэн дөрвөн багтай. Тарнын элс, (элсэн тасархай гэж ярьдаг) Хөгнө хан уул, Бэрх уул гээд байгалийн үзэсгэлэнт газар, Куль Тегений хөшөө, Хар балгас гээд эртний түүх дурсгалын олдвор элбэгтэй газар. Энэхүү суманд агь, таана, мангир гэх мэт олон төрлийн шимт ургамлууд ургадаг. Нарийн өвс ихтэй тул бог малд их тохиромжтой нутаг. Скайтел болон Мобикомын утасгүй холболт хүрсэн газар. Дэд бүтэцийн хувьд таатай, монголын төв цэгээс холгүй оршдог ба Улаанбаатар хоттой хатуу хучилттай аспалтан замаар холбогдсон.

Архангай аймгийн салбар холбоо

Тамирын гэрэл
Хоршооны нэр: “Тамирын гэрэл” хоршоо

Хоршооны дарга: М.Рэнцэн

Товч танилцуулга: Тамирын гэрэл хоршоо мал аж ахуйн үйлдвэрлэл эрхлэж, төмс хүнсний ногоо тариалж байна.

Үйл ажиллагааны чиглэл:
• Төмс хүнсний ногоо тариалдаг

Гишүүдийн тоо: 20

Холбоо барих:
• Утас:

Хаяг байршил:
• Архангай аймаг Их тамир сум
• УБ аас 480 км зайд оршдог


# Сум Хоршоо Дарга Үйл ажиллагааны чиглэл
1. Их тамир
Тамирын гэрэл Д.Лхагважанцан Мал аж ахуй, газар тариалан, ханган борлуулалт, модон эдлэл
2. Ихтамир Дашбанзад Д.Лонжидсүрэн Газар тариалан, ханган борлуулалт
3. Хотонт Хатант Д.Дондог Мал аж ахуй, гурил үйлдвэрлэл, газар тариалан, ханган борлуулалт,
4. Тариат Талын толгой Л.Баярсайхан Модон эдлэл, Мал аж ахуй, ханган борлуулалт
5. Эрдэнэбулган Хойт тамир Г.Ганбаатар Эсгий гутал, ханган борлуулалт
6. Хатант Жижгэнэ С.Моломжамц Мал аж ахуй, ханган борлуулалт
7. Хатант Ханбургалтай Д.Дашренчин Газар тариалан, гурил үйлдвэрлэл, ханган борлуулалт
8. Ихтамир Өлзийт-Өндөр Д.Дагдан Хөрөө рам, мал аж ахуй, ханган борлуулалт
9. Өндөр-Улаан Бичигт хайрхан Д.Өлзийбадрах Ханган борлуулалт, мал аж ахуй, цагаан идээ борлуулалт
10. Эрдэнэмандал Ар идэр баян Г.Нямосор Ханган борлуулалт, мал аж ахуй
11. Эрдэнэбулган Архужирт П.Жамдан Мал эмнэлэг
12. Эрдэнэбулган Од кр С.Янжинлхам Мал аж ахуй, ханган борлуулалт
13. Төвшрүүлэх Ар сондор Б.Нэргүй Хадгаламж зээл
14. Цэнхэр Суврага хайрхан андууд Ч.Сатданжамц Мал аж ахуйн бүтээгдэхүүн борлуулагч
15. Эрдэнэмандал Төгс ханд Ё.Давааням Мал эмнэлэг

http://www.namac.mn/index.php?pid=169